1. TEMEL BEDEN KALIBI ÇİZİMİ
1.1. Temel Kadın Beden Kalıbında Kullanılan Ölçüler
1.1.1. Temel Ölçüler
(Vücut üzerinden alınan ölçülerdir.)
1. Bütün boy (Bb)
2. Beden genişliği (Bd)
3. Bel çevresi (Bl)
4. Kalça çevresi (Klç)
5. Kol boyu (Kb)
1.1.2. Yardımcı Ölçüler
(Temel ölçüler esas alınarak hesaplanan ve vücut üzerinden alınabilen ölçülerdir)
1. Arka yaka (Ay)
2. Boyun çevresi (Bç)
3. Arka genişlik (Ag)
4. Koltuk genişliği (Klt.g)
5. Ön genişlik (Ög)
6. Pens genişliği (Pg)
7. Omuz genişliği (Og)
8. Arka uzunluk (Au)
9. Ön uzunluk (Öu)
10.Koltuk yüksekliği (Ky)
11.Yan yükseklik (Yy)
12.Kalça düşüklüğü (Kd)
13.Göğüs düşüklüğü (Gd)
1.2.2. Yardımcı Ölçüleri Vücut Üzerinden Alma Kontrol Etme İşlemleri 910
1.3. Standart Ölçü Tablosundan Temel Kadın Beden Kalıbıİçin
Ölçü Alma
Giyimde Ölçülendirme Modülüne Bakınız
Ölçü tablolarını modül sonundaki ekler bölümünde bulabilirsiniz.
1.4. Temel Kadın Beden Kalıbı Çizim İşlemleri
Ölçek: 1/4
Beden: 40
ÖLÇÜLER 1/2 1/4
Beden : 92+5(bolluk ilavesi)= 97 cm 48,5 24,25
Bel : 74+2(bolluk ilavesi)= 76 cm 38 19
Kalça : 98+2(bolluk ilavesi)= 100 cm 50 25
Arka yaka : 6,6 cm
Boyun çevresi : 40 cm 20
Arka genişlik : 33,2+2(bolluk ilavesi)= 35,2 cm 17,6 8,8
Koltuk genişliği : 10,7+1(bolluk ilavesi)= 11,7
Ön genişlik : 37,4+2(bolluk ilavesi)= 39,4 cm 19,7 9,85
Pens genişliği : 8,9cm
Omuz genişliği : 12,4+2 mm(bolluk ilavesi)= 12,6 cm
Arka uzunluk : 43+1= 44 cm
Ön uzunluk : 46,5-1 cm= 45,5 cm
Göğüs düşüklüğü : 27,8 cm
Koltuk yüksekliği : 16,8 cm
Yan yükseklik : 20,7 cm
Kalça düşüklüğü : 20 cm
Ön beden çiziminde;
29-30 : 40 beden için 1,5 cm,büyüyen her beden için+0,25 cm ilave edilir.
36-37 : 40 beden için 10 mm,büyüyen her beden için +0,5 mm ilave edilir.
Arka beden çiziminde;
40-41 : 40 beden için 7mm,büyüyen her beden için +1mm ilave edilir.
Pens Hesaplaması:
(Pens hesaplaması tüm temel çizimler için aynıdır.)
Pens payı : ½ Kalça ٪½ Bel
Ön Pens : 1/5 Pens payı
Arka Pens: 1/3 Kalan pens
UYGULAMA FAALİYETİ-211
1.4.1. Kadın Temel Beden Çizimi
Ölçek: 1/4
Beden: 40/1 12
İşlem Basamakları Öneriler
Sayfanın sağ kenarına bir dik çizerek 1 noktasını
tespit ediniz.
Çizginin, kağıdın sağ kenarına
paralel olmasına dikkat ediniz
1 noktasından aşağıya doğru arka uzunluğu
işaretleyiniz. 2 noktası
2 noktasından aşağıya doğru kalça düşüklüğünü
işaretleyiniz. 3 noktası
2 noktasından yukarıya doğru yan yüksekliği
işaretleyiniz. 4 noktası
Tespit ettiğiniz noktaları sola doğru çizerek
uzatınız.
Dik açıya dikkat ediniz.
1 noktasından aşağıya 3 cm inerek işaret alınız. 5
noktası
1 noktasından sola doğru arka yaka +0,6 cm
işaretleyiniz 6 noktası
Dik açıya dikkat ediniz.
2ve 3 noktalarından sola doğru 2 cm işaretleyiniz.
7 ve 8 noktaları.
7 ve 8 noktalarını cetvelle birleştiriniz Kesin çizgi ile çiziniz.
7 ve 5 noktalarını cetvelle birleştiriniz.(4)
noktasının karşısı 9noktasıdır
Kesin çizgi ile çiziniz.
1 noktasından aşağıya 1 cm işaretleyiniz.10 Dik açıya dikkat ediniz.
10 noktasını sola doğru bir miktar uzatınız. Dik açıya dikkat ediniz.
10 noktasından çıkan doğru üzerinde sola doğru
arka yaka kadar işaretleyiniz 11 noktası
Ölçüyü doğru işaretleyiniz.
6,11,5 noktalarını arka yaka formunu vererek
çiziniz
5 noktasında dik açı uygulamasına
dikkat ediniz.
9 noktasından sola doğru arka genişliği
işaretleyiniz 12 noktası
12 noktasını yukarıya doğru uzatınız. Bu çizginin beden hattına dik açı
oluşturmasına dikkat ediniz.
12 noktasından sola doğru koltuk genişliğini
işaretleyiniz.13 noktası
Ölçüyü doğru işaretleyiniz.
13 noktasını yukarıya doğru çizerek uzatınız. Dik açıya dikkat ediniz
13 noktasından sola doğru ön genişliği
işaretleyerek 14 noktasını tespit ediniz.
Ölçüyü doğru işaretleyiniz
14 noktasını yukarı ve aşağıya doğru uzatınız.14
noktasının bel hattı ile kesiştiği nokta15, kalça
hattı ile kesiştiği nokta 16 noktasıdır
13 noktasından sola doğru,13,14 aralığının 1/2+1
cm’si kadar işaretleyiniz 17 noktası
17 noktasını yukarı ve kalça hattına kadar dik Kesik yardımcı çizgi ile çiziniz.
UYGULAMA FAALİYETİ -313
çiziniz Belde noktası 18’dir, kalçada noktası
19’dur
Bel ve kalçada dik açıya dikkat
ediniz
12 noktasından sola doğru 12-13 aralığının 1/2+1
cm’si kadar işaretleyiniz 20 noktası
Ölçüyü doğru işaretleyiniz.
20 noktasını kalça hattına kadar çiziniz.Bel
hattıyla kesiştiği nokta 21, kalçayla kesiştiği nokta
22 noktasıdır.
Kesik yardımcı çizgi ile çiziniz.
Dik açıya dikkat endiniz.
9 noktasından sola doğru 9-12 aralığının 1/2+1
cm’si kadar işaretleyiniz.23 noktası
Öçüyü doğru işaretleyiniz.
23 noktasını kalça hattına kadar uzatınız.Bel
hattıyla kesiştiği nokta 24,kalça ile kesiştiği nokta
25 noktası
Kesik yardımcı çizgi kullanınız.
Dik açıya dikkat ediniz.
18 noktasından yukarı doğru kesik çizgi üstünde
ön uzunluğu işaretleyiniz 26 noktası
18 noktası merkez olmak üzere 26 noktasından
geçen, sağa ve sola doğru bir yay çiziniz.
Pergel kullanınız.
26 noktasını sola doğru uzatarak çiziniz. 27
noktası
26 noktasını ön orta doğrusu ile dik
açı oluşturarak birleştiriniz.
27 noktasından sağa doğru arka yaka kadar
işaretleyiniz 28
27 noktasından aşağıya arka yaka kadar
işaretleyiniz.29 noktası
28 ve 29 noktalarını ön yaka oyuntu formunu
verecek şekilde birleştiriniz.
Ön ortasında 29 noktasında dik açı
oluşturunuz.
Yardımcı çizgi kullanınız.
29 noktasından aşağıya doğru 1,5 cm
işaretleyiniz.30 noktası
29 noktasından aşağıya doğru,
büyüyen her beden için +0.25 cm
ilave edilir.
27 notasındaki açının gönye ile 1/2’sini
işaretleyiniz.Bu nokta ile 27 noktasını kesik
çizgilerle bir miktar çiziniz.Bu çizgi ile yaka
oyuntusunun kesiştiği yerden kendi
doğrultusunda, 29-30 aralığının 1/2’sini
işaretleyiniz.Yaka oyuntusunu kesin çizgi ile
yeniden çiziniz.
Yaka çiziminde ön ortasında dik
açıya dikkat ediniz.
26 noktasından aşağıya, kesik çizgi üzerinde
göğüs düşüklüğünü işaretleyiniz. 31 noktası
28 ile 31 noktalarını cetvelle birleştirerek pensin
sol kenarını çiziniz.
Kesin çizgi ile çiziniz
28 noktasından sağa doğru,yay üzerinde pens
genişliğini işaretleyiniz 32 noktası
Eşel kullanarak, ölçüyü doğru
işaretleyiniz.
32 ve 31 noktalarını cetvelle birleştirerek pensin
sağ kenarını çiziniz.
Kesin çizgi ile çiziniz.
13 noktasından yukarıya çıkan doğru üzerinde
koltuk yüksekliğini işaretleyiniz.33
13 noktası merkez olmak üzere,33 noktasından
başlayıp sağa doğru bir yay çiziniz.
Pergel kullanınız.
32 noktasından başlayıp,33 noktasından çıkan yay Kesin çizgi kullanınız. 14
üzerinde omuz genişliğini işaretleyerek cetvelle
çiziniz 34 noktası
13 noktasından yukarıya,1/4koltuk yüksekliği
kadar işaretleyiniz 35 noktası.
Kb;kol birleşme noktasıdır
35 ve 34 noktalarını cetvelle birleştiriniz.1/2’sini
tespit ederek 36 noktasını bulunuz.
Kesik çizgi kullanınız.
36 noktasından dik çıkarak 10 mm işaretleyiniz
37 noktası
36 noktasında 40 beden için 10
mm,büyüyen her beden için +0.5
mm ilave edilir.
12 noktasından yukarıya doğru koltuk yüksekliği
+2 cm işaretleyiniz.38 noktası
12 noktası merkez olmak üzere, 38 noktasından
başlayan sola doğru bir yay çiziniz.
Pergel kullanınız.
12 ve 38 aralığının 1/2’sini tespit ediniz.39noktası Ölçüyü doğru işaretleyiniz.
12 noktasından yukarıya doğru 1/4 koltuk
yüksekliği kadar işaretleyiniz.40 noktası
12-40=13-35 kadardır.
40 noktasından sola doğru 7 mm dik
çiziniz.41noktası
40 noktasından sola doğru,büyüyen
her beden için +1 mm ilave edilir.
6 noktasından başlayıp, omuz genişliği +2 cm
(pens genişliği) kadar 38 noktasından çıkan yay
üzerinde işaretleyerek, cetvelle çiziniz 42 noktası
2 cm=omuzdaki pens genişliğidir.
Yardımcı çizgi kullanınız.
42,39,41,20,35,37,34 noktalarında ön ve arka kol
oyuntu formunu vererek çiziniz.
6 noktasından sola doğru omuz çizgisi üzerinde 6-
42 aralığının 1/4’ü kadar işaretleyiniz.43 noktası
Ölçüyü doğru işaretleyiniz.
43 noktasından sola doğru omuz çizgisi üstünde
2cm (pens payı)işaretleyiniz.44 noktası
43 ve 44 noktalarının 1/2’sini işaretleyerek beden
çizgisine dik olarak 8cm uzatınız. 45 noktası
Kesik çizgi ile çiziniz.
43,45,44 noktalarını kesin çizgi ile birleştirerek
pensi tamamlayınız
6,43 ve44,42 aralarını da kesin çizgi ile çiziniz.
18 noktasının sağına ve soluna 2.5 cm (ön pens
payını)eşit dağıtarak 46 ve 47 noktalarını tespit
ediniz.
18 noktasından aşağıya doğru 12 cm pens boyunu
işaretleyiniz 48 noktası
31,47,48,46 noktalarını birleştirerek ön pens
çizimini tamamlayınız.
Kesin çizgi kullanınız.
24 noktasının sağına ve soluna 3.5 cm (arka pens
payı)eşit dağıtarak 49 ve 50 noktalarını tespit
ediniz.
24 noktasından yukarıya ve aşağıya doğru 15 cm
arka pens boyunu işaretleyiniz.51 ve 52 noktaları
Ölçüleri doğru işaretleyiniz.
51,50,52,49 noktalarını birleştirerek arka pens
çizimini tamamlayınız.15 noktasından sağa doğru,
bel hattı üzerinde, 15
Bel+6 cm (toplam pens payı) kadar işaretleyiniz
53 noktası
53,7 noktalarının arasını ölçünüz.
Bulduğunuz ölçüyü 21 noktasının sağına ve
soluna eşit dağıtarak işaretleyiniz. 54 ve 55
noktaları
20,54 ile 20,55 noktalarını cetvelle birleştirerek
yan dikişi oluşturunuz.
Kesin çizgi ile çiziniz
16 noktasından sağa doğru kalça genişliğini
işaretleyiniz.56 noktası
Ölçüyü doğru işaretleyiniz
8 ile 56 arasını ölçünüz,bulduğunuz ölçüyü 22
noktasının sağına ve soluna eşit dağıtınız.Bulunan
noktalar 57 ve 58
55, 57 ile 54, 58 noktalarını kalça formu vererek
çiziniz. 16
1.4.2. Kadın Temel Beden Çizimi Açılımı
Ölçek:1/4
Beden:40/1 17
UYGULAMA FAALİYETİ-4
1.4.3. Temel Beden Kalıbı Çiziminde Gerekli Düzenleme İşlemleri
1.4.3.1. Arka Omuz Pensi Düzenleme İşlemleri
Ölçek: 1/4
Beden: 40/1
İşlem Basamağı Öneriler
Temel beden kopyasını alınız. Kopyanız beden çizgisine
Kadar alınız
Pensin sol kenarını gelişine göre uzatınız. Yardımcı çizgi ile pens
gelişine göre uzatınız
Pensi sağ kenarını(1ve2 aralığı) ölçünüz.
Bulduğunuz ölçüyü,pensin sağ kenarından yukarıya doğru
işaretleyiniz (3a)
Omuz ve yaka oyuntusunun birleştiği nokta (4)
Omuz ve kol oyuntusunun birleştiği nokta (5)
5 ve 3a noktalarını cetvelle birleştiriniz.
UYGULAMA FAALİYETİ-418
UYGULAMA FAALİYETİ-5
1.4.4.1. Temel Beden Çiziminde Yaka ve Kol Oyuntusu Kontrolü İşlemleri
1-Yaka Oyuntu Kontrolü
İşlem Basamağı Öneriler
Ön ve arka beden kopyasını alınız
Beden çizgisinden 5-6cm aşağıdan
alınız
Ön ve arka omuz çizgilerini çakıştırınız
Omuz çizgisi yakada karşılıklı
gelecek şekilde yerleştiriniz.
Yaka oyuntusu kontrol ediniz Varsa gerekli düzeltmeleri yapınız
UYGULAMA FAALİYETİ-519
2-Kol Oyuntu Kontrolü
İşlem Basamağı Öneriler
Ön ve arka beden kopyasını alınız
Beden çizgisinden 5-6cm aşağıdan
alınız
Ön ve arka omuz çizgilerini çakıştırınız
Omuz çizgisini kol oyuntusunda
karşılıklı gelecek şekilde
yerleştiriniz.
Kol oyuntusu kontrol ediniz Varsa gerekli düzeltmeleri yapınız 2021
KONTROL LİSTESİ
Uygulama faaliyetinde yapmış olduğunuz çalışmayı kendiniz yada arkadaşınızla
değişerek değerlendiriniz.
DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ Evet Hayır
UYGULAMA FAALİYETİ 1
Ölçüsü alınacak kişinin doğru hazırlamasını sağladınız mı?
Uygun ölçü aracını kullandınız mı?
Ölçü araçlarınız doğru ve eksiz mi?
Ölçü alınacak kişinin doğru duruşunu sağladınız mı?
Yardımcı ölçülerin yerlerini doğru belirlediniz mi?
Ölçü tablosundaki ölçülerle karşılaştırmasını yaptınız mı?
UYGULAMA FAALİYETİ 2
Arka uzunluk,kalça düşüklüğü,koltuk yüksekliğini doğru işaretlediniz mi?
Arka genişliği,koltuk genişliği, ön genişliği doğru işaretlediniz mi?
Arka yakayı dik açıya dikkat ederek doğru çizdiniz mi?
Göğüs pensi yerini doğru işaretlediniz mi?
Yan dikiş başlangıç noktasını doğru işaretleyip çizdiniz mi?
Ön ve arka pens yerini doğru tespit ettiniz mi?
Ön uzunluk, göğüs düşüklüğünü doğru işaretlediniz mi ?
Ön yakayı dik açıya dikkat ederek doğru çizdiniz mi?
Ön ve arka kol oyuntusu için koltuk yüksekliğini doğru işaretleyip
çizdiniz mi?
Göğüs pensi genişliğini yay üzerinde doğru işaretlediniz mi?
Ön ve arka omuz genişliğini doğru işaretleyip çizdiniz mi
Ön ve arka kol oyuntusunu net ve doğru çizdiniz mi?
Omuz pensinin yerini doğru tespit edip, çizdiniz mi?
Ön ve arka bel pens genişliği ve uzunluğunu ölçülere göre tespit edip
çizdiniz mi?
Yan dikiş ve kalça formunu tekniğe uygun çizdiniz mi?
Omuz pensinin kenarlarını tekniğe uygun eşitlediniz mi?
Çalışmanızda yazı,işaret ve açıklamaları gösterdiniz mi?
Esas ve yardımcı çizgileri tekniğe uygun kullandınız mı?
Yaka ve kol oyuntularını tekniğe uygun kontrol ettiniz mi?
Çalışmalarınızda temizliğe önem verdiniz mi?
Faaliyetleri planlanan zamanda bitirdiniz mi?
UYGULAMA FAALİYETİ 3
Ön ve arka beden kopyalarını doğru ve düzgün aldınız mı?
UYGULAMA FAALİYETİ 4
Arka bedenin koltuk yüksekliğine kadar kopyesi doğru ve düzgün mü?
Sağ pens ucunu doğru ölçtünüz mü?
Ölçüyü sol pense doğru taşıdınız mı?
Pensi katlayarak kontrolünü yaptınız mı?
KONTROL LİSTESİ22
Kontrolünüz sonunda omuz çizgisi doğru ve düzgün mü?
Ön ve arka bedenin kopyesini doğru ve düzgün aldınız mı?
Göğüs pensini yan dikişe kaydırılması doğru mu?
On ve araka omuzların çakıştırılması doğru mu?
Ön ve arka yakaların birbirine uymu doğru ve düzgün mü?
Ortaya çıkan (varsa) aksaklıkları tekniğine uygun ve doğru olarak
düzelttiniz mi?
UYGULAMA FAALİYETİ 5
Koltuk oyuntu kontrolü için Ön ve arka omuzları doğru çakıştırdınız mı?
Ön ve arka koltuk oyuntu formlarını ve birbirine olan uyumunu kontrol
ettiniz mi?
Ortaya çıkan (varsa) aksaklıkları tekniğine uygun ve doğru olarak
düzelttiniz mi?
TOPLAM
Yaptığınız değerlendirme sonucunda eksikleriniz varsa faaliyetine dönerek
işlemleri tekrar ediniz. 23
1.5. Kadın Temel Beden Kol Kalıbıİçin Ölçü Alma İşlemleri
1.5.1. Temel Kol Çizimi İçin Gerekli Hesaplamalar (normal bedenler)
Bd No
Ükg
(13- 13a)
+ ya da -
kaydırma
Oky
Çıkma Değeri Oky Koy
36 ← ٪ 1 2.6 17.1 14.5
38 ← ٪ 0.8 2.7 17.3 14.6
40 ← ٪ 0.6 2.8 17.5 14.7
42 ← ٪ 0.4 2.9 17.7 14.8
44 ← ٪ 0.2 3 17.9 14.9
46 3.1 18.1 15
48 → +0.5 3.3 18.6 15.3
50 → +1 3.5 19.1 15.6
52 → +1.5 3.7 19.6 15.9
54 → +2 3.9 20.1 16.2
Tablo. 2. Temel Kol Çizimi İçin Gerekli Hesaplamalar (normal bedenler) 24
UYGULAMA FAALİYETİ-6
1.5.2. Kol Oyuntu Çevresinin Tespiti
İŞLEM BASAMAĞI ÖNERİLER
42, 41, 20, 35, 34 noktalarından geçecek
şekilde ön ve arka kol oyuntu çevresini
ölçünüz
Oyuntunun şekline göre, eşeli kullanarak
ölçüm yapınız.
UYGULAMA FAALİYETİ-625
UYGULAMA FAALİYETİ-7
1.5.3. Ortalama Koltuk Yüksekliği Tespiti (okoy)
İŞLEM BASAMAĞI ÖNERİLER
34, 20 ve 20, 42 noktalarını cetvelle
birleştiriniz
Kesik çizgi ile çiziniz.
Elde ettiğiniz her iki doğrunun toplam
uzunluğunu bulup 1/2’sini tespit
ediniz.
Örnek; ön koltuk oyuntu yüksekliği : 16 cm
Arka koltuk oyuntu yüksekliği : + 19 cm
Toplam 35 cm
Ortalama koltuk oyuntu yüksekliği : 35÷2=17.5cm
Oky=17.5 cm
34 ve 42 noktalarını cetvelle kesik
çizgi ile birleştirerek, 1/2’sini
oluşturan noktayı 20 noktası ile
birleştiriniz.
Kesik çizgi kullanınız
Elde ettiğiniz doğruyu ölçtüğünüzde
17.5 cm olmalıdır.
UYGULAMA FAALİYETİ-726
1.6. Kadın Temel Beden Kol Kalıbı Çizim İşlemleri
Ölçek :1/4
Beden : 40/1
ÖLÇÜLER
Ortalama koltuk oyuntu yüksekliği (Okoy) : 17,5 cm
Koltuk oyuntu yüksekliği (Koy) : 17,5 ٪2,8 (çıkma değeri) =14,7 cm
Kol boyu (Kb) : 43 cm
Üst kol genişliği(Ükg) : 29,4+2 cm (bolluk ilavesi)=31,4 cm
Koltuk genişliği(Kg) : 10,7+1 cm (bolluk ilavesi)=11,7 cm
Ön koltuk oyuntusu(Öko) : 20,4 cm
Arka koltuk oyuntusu(Ako) : 22,9 cm 27
UYGULAMA FAALİYETİ-7
İşlem Basamakları Öneriler
Sayfanın soluna bir dik çiziniz. Sayfa kenarına paralel çiziniz.
1 noktasından aşağıya kol oyuntu yüksekliğini
işaretleyiniz. 2 noktası.
Ölçüyü doğru işaretleyiniz.
2 noktasında aşağı doğru kol boyunu işaretleyiniz. 3
noktası .
Ölçüyü doğru işaretleyiniz
3 noktasından yukarıya doğru 2-3 aralığının 1/2+1
cm kadar işaretleyiniz 4 noktası.
Ölçüyü doğru işaretleyiniz
3 noktasında aşağı 3 cm işaretleyiniz 5 noktası
1, 2, 4, 5 noktalarını sağa dik çiziniz. Dik açıya dikkat ediniz
1 noktasından sağa doğru ½ üst kol genişliği
işaretleyiniz. 6 noktası.
Kol genişliği
6 noktasını dik aşağı uzatınız.Sırayla 7, 8, 9
noktalarını işaretleyiniz.
Dik açıya dikkat ediniz.
3, 9 noktalarını cetvelle birleştiriniz. Bilek çizgisini yardımcı çizgi ile
çiziniz.
2 noktasında sağa doğru 1/2 koltuk genişliği٪1cm
işaretleyiniz. 10 noktası.
Ölçüyü doğru işaretleyiniz.
10 noktasını dik aşağı çiziniz. Sırayla 11 ve 12
noktalarını işaretleyiniz.
Dik açıya dikkat ediniz.
Yardımcı çizgi kullanınız
1-6 doğrusunun 1/4’ünü işaretleyiniz.Bulunan
noktalar 13, 14, 15 noktalarıdır.
Ölçüleri doğru işaretleyiniz.
13 noktasının sağına doğru kaydırma miktarı kadar
işaretleyiniz.
Kaydırma miktarını Tablo-2’den
alacaksınız.
2 noktasından yukarıya doğru 1/5 kol oyuntu
yüksekliğini işaretleyiniz . Bulunan nokta 16
noktasıdır.
Ölçüyü doğru işaretleyiniz.
6 noktasından aşağı doğru 1/5 kol oyuntu
yüksekliğini işaretleyiniz. 17 noktası
2-16=6-17’dir
10-16, 16-13a, 15-17 noktalarını cetvelle çiziniz. Yardımcı çizgi ile çiziniz.
16-13a aralığının1/4’ünü işaretleyiniz.Bulunan nokta
18 noktalarıdır.
Ölçüyü doğru işaretleyiniz.
18 ve 14 noktalarını cetvelle birleştiriniz Yardımcı çizgi kullanınız.
18 ve14 noktalarından oluşan doğrunun 1/2’sini
işaretleyiniz. 19 noktası
UYGULAMA FAALİYETİ-828
19 noktasında dik olarak 1,1cm dik çiziniz.
20 noktası
Dik açıya dikkat ediniz.
40 beden için 1,1cm,büyüyen her
beden için ٪ 0,5 mm işaretlenir.
2 ve 7 aralığının 1/2’sini işaretleyiniz. 21 noktası
17 ve 21 noktalarını cetvelle birleştiriniz.
17-21 doğrusunun 1/2’sini işaretleyiniz. 22 noktası
21 noktasında oluşan geniş açının gönye ile
1/2’sini işaretleyip 1 cm çiziniz. 23 noktası
Gönyenin 0 noktasını 21 noktası
ile çakıştırınız.
2 ve 7 noktalarını sağa ve sola uzatarak çiziniz. Dik açıya dikkat ediniz.
2 ve 10 aralığını ölçüp 2 noktasından sola doğru
taşıyınız. 24 noktası
2-24=2-10 kadardır.
24,16,18,20,14,15,17,22,23,10 noktalarından
geçecek şekilde iç ve üst kol oyuntularının formunu
vererek çiziniz
7 ve 10 aralığını ölçüp ,7 noktasından sağa doğru
taşıyınız.(25) noktası
7-25=7-10 kadardır.
7 ve 21 aralığını ölçüp 7 noktasından sağa doğru
işaretleyiniz. 26 noktası
Ölçüleri dikkatli taşıyınız.
26-17noktalarını birleştiriniz, 1/3’ünü bulunuz. 27
noktası
Ölçüyü doğru olarak işaretleyiniz.
26 noktasında oluşan geniş açının gönye ile 1/2’sini
işaretleyip 1 cm çiziniz 28 noktası
Gönyenin 0 noktasını 26 noktasına
çakıştırınız.
24 ve25 noktalarını aşağıya dik çiziniz 24,29 ve 25,30 uzunlukları
=10-12 aralığı kadardır
29, 3 ve 9, 30 noktalarını birleştiriniz. Yardımcı çizgi kullanınız.
Oluşan köşeleri kol ağzı formu vererek çiziniz. Kesin çizgi ile çiziniz.
24-16 ,25-28, 27-17 noktalarında kol form
vererek çiziniz.
Kesin çizgi ile çiziniz.
14, 15 noktalarının ortasını bulunuz. 0 noktası Dirsek çizgisine doğru dik
uzatınız.
(D.B.İ.) 29
1.6.1. Kadın Temel Beden Kol Çizimi
Ölçek :1/4
Beden : 40/1 30
1.6.2. Kadın Temel Beden Kol Çizimi Açılımı
Ölçek :1/4
Beden : 40/1 31
UYGULAMA FAALİYETİ -8
1.7. Temel Beden Kalıbı Şablon Çizim İşlemleri
Ön ve Arka Beden
İşlem Basamakları Öneriler
Temel kadın ön ve arka bedenin kopyasını alınız. Beden ve kalça çizgisi, kol evinde
Kb.ve A.Kb. noktalarını gösteriniz
Etek ucuna 3 cm, diğer kısımlara 1cm dikiş payı
veriniz.
Arka ortası, yaka oyuntusu, kol oyuntusu, yan
dikişe ve etek uçlarına verilen dikiş paylarını temel
çizgilere paralel çiziniz.
Çizgi kalınlıklarına dikkat ediniz.
Şablon üzerinde olması gereken yazı, işaretleri ön
ve
arka beden üzerine geçiriniz.
Beden no, Parça no, Parça ismi
D.B.İ.çizgisi, Parça sayısı
UYGULAMA FAALİYETİ -832
1.7.1. Kadın Temel Beden Şablon Çizimi
Ölçek :1/4
Beden : 40/1 33
UYGULAMA FAALİYETİ-9
1.8. Temel Kol Kalıbı Şablon Çizim İşlemleri
İşlem Basamakları Öneriler
Temel kadın bedeni kol çizimi üzerinden
kopyanızı alınız.
Kol oyuntu yüksekliği çizgisi,
Dirsek hattı çizgisi,
D.B.İ.çizgilerini gösteriniz
Kolun yan dikişlerine ve üst kol çevresine 1cm,
kol ağzına 3 cm dikiş payı veriniz.
Verilen dikiş paylarını temel çizgiye paralel
çiziniz.
Çizgi kalınlıklarına dikkat
ediniz
Şablon üzerinde olması gereken yazı ve işaretleri
temel kol üzerine yazınız.
Beden no, Parça no, Parça ismi
D.B.İ.çizgisi, Parça sayısı
UYGULAMA FAALİYETİ-934
Ölçek :1/4
Beden : 40/1 35
1.8.1. Kadın Temel Beden Kol Şablon Çizimi
KONTROL LİSTESİ
Uygulama faaliyetinde yapmış olduğunuz çalışmayı kendiniz yada arkadaşınızla
değişerek değerlendiriniz.
DEĞERLENDİRME KRİTERLERİ Evet Hayır
UYGULAMA FAALİYETİ 6
Temel kol çizimi için kol oyuntu çevresini tekniğe uygun ve doğru
ölçtünüz mü?
Ortalama kol oyuntu yüksekliğini doğru hesaplayıp tespit ettiniz mi?
UYGULAMA FAALİYETİ 7
Kol oyuntu yüksekliği, kol boyunu ve dirsek hattını doğru işaretlediniz
mi?
Üst kol genişliğini doğru işaretlediniz mi?
Üst ve iç kol oyuntu formunu net ve doğru çizdiniz mi?
Kol ağzı formunu net ve doğru çizdiniz mi?
Kol kalıbını doğru ve düzgün kopyalayarak açılımını yaptınız mı?
UYGULAMA FAALİYETİ 8
Şablon çizimi için ön ve arka bedenlerin kopyesini (açılım üzerinden)
doğru ve düzgün aldınız mı?
Dikiş payı miktarını doğru verdiniz mi?
Şablon işlemi için dikiş paylarını temel çizgiye paralel çizdiniz mi?
UYGULAMA FAALİYETİ 9
Şablon çizimi için kol kalıbını açılım üzerinden doğru ve düzgün aldınız
mı?
Dikiş payı miktarını doğru verdiniz mi?
Şablon işlemi için dikiş paylarını temel çizgiye paralel çizdiniz mi?
Çizimlerinizde çizgi kalınlıklarına dikkat ettiniz mi?
Çalışmalarınızda yazı ve işaretleri doğru gösterdiniz mi?
Esas ve yardımcı çizgileri tekniğine uygun kullandınız mı?
Çalışmanızda temizliğe önem verdiniz mi?
Faaliyeti planlanan zamanda bitirdiniz mi?
TOPLAM
Yaptığınız değerlendirme sonucunda eksikleriniz varsa öğrenme faaliyetine geri
dönerek işlemleri tekrar ediniz.
KONTROL LİSTESİ36
ÖĞRENME FAALİYETİ–2
Bu faaliyette verilecek bilgi ve beceriler doğrultusunda uygun ortam sağlandığında
temel beden ve kol seri çizimlerini tekniğe uygun olarak yapabileceksiniz.
Serileştirme yapmanın faydalarını araştırınız.
2. TEMEL BEDEN KALIBI SERİ ÇİZİMİ
2.1. Serileme ile İlgili Tanımlar
2.1.1. Serinin Tanımı
Herhangi bir bedende hazırlanmış kalıbın basamaklı olarak büyütüp küçültülmesidir.
Gradasyon olarak da adlandırılır. Zamandan kazanmak amacıyla herhangi bir bedende
çalışılan modelin, doğru ve sistemli bir şekilde diğer bedenlere taşınması amacıyla yapılır.
Serileme ile beden numaralarında yani ölçülerde değişiklik yapılır.Kesinlikle model özelliği
değişmemelidir.Kısaca serileştirme; konfeksiyonda temel olarak belirlenmiş bir giyim
kalıbını esas alarak belli tekniklerle, küçük ya da büyük kalıpları elde etmektir.
2.1.2. Sıçrama Değerleri
Bedenden bedene yapılası gereken ölçü değişikliği miktarıdır. Ölçü tabloları ve kalıp
hazırlama sistemi esas alınarak serileme yöntem ve tekniklerine göre hesaplanarak bulunur.
2.2. Serileme Çeşitleri (Yöntemleri)
¾ İç içe geçirme yöntemi
¾ Kalıpları sıçratma yöntemi
2.2.1. İç İçe Geçirme Yöntemi
Bu yöntemde beden serisinin iki ana kalıbının elimizde olması gerekir.Bunlar
genellikle beden serisinin en küçüğü ve en büyüğüdür. Uygulama şu şekilde yapılır:
1- Kalıp üzerinde birbirine dik durumda bulunan iki eksen çizilir. Örneğin: etek kalıbında,
kalça çizgisiyle ön veya arka orta çizgisi, pantolon kalıbında kalça çizgisiyle ütü katı çizgisi
ana eksenleri oluşturur.
2-Önce büyük kalıp çizilir.
3- Küçük kalıp, büyük kalıbın içine, ana eksenleri çakışacak şekilde çizilir.
ÖĞRENME FAALİYETİ–2
AMAÇ
ARAŞTIRMA37
4-Bu çizgiler arasındaki mesafe beden adedine bölünerek, bu noktaların birleştirilmesiyle,
ara bedenler elde edilmiş olur.
Köşeleri birleştirilen çizgiler aynı doğrultuda uzatılarak iç bedenler arasındaki
mesafe kadar işaretlendiğinde, daha küçük ve daha büyük kalıp elde edilmiş olur.
2.2.2. Kalıpları Sıçratma Yöntemi
Bu yöntemde, matematikteki koordinat sisteminden yararlanılmıştır.Yöntemin
temeli, esas kalıp üzerindeki noktaların koordinatsal hareketine dayanır.Bu yöntemin
kullanılabilmesi için, bir ana kalıpla, bir bedenden diğer bedene ‘sıçrama miktarı denen
ilerleme ve gerileme miktarının bilinmesi gerekir.Uygulama şu şekilde yapılır:
1. Önce temel kalıp çizilir.
2. Bu noktalar üzerinde koordinatsal hareket yapılacak sıçrama noktaları tespit edilir.
3. Bu noktaların sıçrama miktarları tespit edilir.Sıçrama miktarı, verilen ölçü tablosundan
bulunabileceği gibi, beden serisinin iki kalıbı iç içe geçirilerek yer değiştiren noktaların
yatay ve dikey kaç cm veya kaç mm yer değiştirdiği ölçülerek de belirlenebilir.
4. Temel kalıp üzerinde sıçrama noktalarından, yatay veya dikey alacağımız sıçrama
miktarları işaretlenerek çizim yapılır.
2.3. Serilemede Kullanılan Araç Gereçler
Bilgisayar: Program doğrultusunda sıçratma yöntemiyle seri çizim yapılmasında
kullanılır.
Multigrader: Seri ve kesim işlemlerini aynı anda yapan araçtır.
Variatör: Yatay ve dikey yönlerde hareket ettirilebilen araçtır.
Bunlardan başka elle serilemede kalıp çiziminde kullanılan çizim araç ve gereçleri
kullanılır.
2.4. Seri Çiziminde Dikkat Edilecek Noktalar
1- Serisi yapılacak modelin temel beden kalıbı doğru ve düzgün çalışılmış olmalıdır.
2- Seri çiziminde model özelliğinin ve oranlarının değişmemesine dikkat edilmelidir.
3- Parçalardaki seri çizimi yapılırken bütün bedenlerdeki ölçülerin değişmemesine
dikkat edilmelidir.
4- Seri yapılırken parçaların düz boy ipliklerine dikkat edilmelidir.
5- Çizimlerin netliğine ve düzgünlüğüne dikkat edilmelidir.
6- Seri farkları hesaplamalarına ve seri yönlerine dikkat edilmelidir.
7- Araç gereçlerin doğru ve düzgün kullanılmasına dikkat edilmelidir.
8- Serilemede ölçü birimi olarak mm kullanılmasına dikkat edilmelidir.
9- Şablon üzerinde bulunan bütün yazı ve işaretler serisi yapılan şablon üzerine
geçirilmelidir.
10- Seri çizimi bittiğinde ölçü kontrolleri yapılmalıdır. 38
2.5. Seri Farkları Tablosu Oluşturma İşlemleri
Seri Farkı (Seri Değeri): Bir sonraki beden için gerekli olan büyütme ya da küçültme
miktarlarını gösteren değerlerdir.Tablolarda genellikle mm cinsinden gösterilir.
Dikiş paylı olarak hazırlanan kalıpların (hangi beden olursa olsun) istenilen bütün
bedenler için büyütülüp ya da küçültülmesine serileme denir.
Sistemli bir serileme yapabilmek için beden ölçülerinin bilinmesi gerekir(ölçü
tabloları).Bu ölçülerle bedenden bedene büyüyüp küçültme için gerekli sayısal değerler
hesaplanır.Her kalıp sisteminin kendine özgü ölçü tablosu vardır.Bu tablolara göre gerekli
hesaplamalar, değerlendirmeler ya da oranlamalar yapılarak serilemede kullanılmak üzere
temel seri farkları tabloları hazırlanır. Temel seri farkları tabloları her işletme için, her okul
için ya da her kalıp sistemi için bir defa hazırlanır. Sonraki çalışmalarda hep bu seri farkları
tabloları kullanılır.
Serileme işlemine öncelikle temel seri değerleri tablosunun hazırlanmasıyla
başlanır.Hazırlanan Temel Seri (seri farkları) Değerleri Tabloları bir defa hazırlandıktan
sonra bütün modüller ve bedenler için kullanılır.Yeni hazırlanan bir koleksiyondaki modeller
ya da yeni bir sipariş için kısa sürede doğru kalıplar hazırlamak, sistemli bir serileme
yöntemi ve özellikle doğru hazırlanmış seri farkları tablosu ile mümkündür.
Seri farkları tabloları iki farklı yöntemle hesaplanır:
2.5.1. Ölçü Tablolarını Kullanarak Hesaplama
Bu yöntemde temel ölçüm noktalarındaki seri farklarını doğru hesaplamak
mümkündür (beden, kalça düşüklüğü, bel vb.).Ancak yardımcı ölçülerde, eğri hatlarda ve
kavislerde ölçü tablolarını kullanarak hesaplama yapmak pek mümkün değildir.
2.5.1.2.Çizimsel Yöntemle Seri Farkları Tablosu Hazırlama
Çizimler sırasındaki ve sınır bedenler arasındaki mesafelerin ölçümünde çok dikkatli
olunması gerekir. Ancak gerek duyulan her yerdeki seri noktasının seri farkının
hesaplanması mümkündür.
2.5.2. Temel Seri Farkları Tablolarının Hazırlanması
Çizimsel seri farkları tablosunun hazırlanmasına ölçü tablosundaki bedenlerin büyük
ve küçük bedenler olarak gruplandırılması ile başlanır.
Sınır bedenler belirleme:
36-38-40-42-44-46 bedenler küçük bedenler (5 adet),
46-48-50-52-54bedenler ise büyük(4 adet)
36-46-54 bedenler sınır bedenleridir. 39
2.5.3. Tek Seri Farkı
Toplam seri farkları sınır bedenler arasındaki (KB; BB) beden sayısına bölünür.
Sonuçlar tablonun toplam seri farkı bölümüne yazılır. (0,1 mm ye kadar dikkate alınarak
hesaplanmalıdır). Bir beden için seri farkı olarak kullanılır.
2.6. Sıçrama Noktalarını Ve Yönlerini Belirleme İşlemleri
2.6.1. Seri Merkezi Saptama
Sınır bedenlerin(36-46-54) çizimlerinin en az bir noktasının ortak olması yani üst
üste gelmesi gerekir.Çakışan nokta yada noktaların mümkün olduğunca ölçüm noktalarında
olması gerekir.Belirlenen nokta seri merkezi olarak adlandırılır. Temel çizimler (örn. temel
etek ya da temel beden ...)direk iç içe çizilir yada ayrı ayrı çizildikten sonra iç içe
yerleştirilir.
2.6.2. Seri Noktalarının Saptanması
<