YAZ VE KIŞ KÜRKLERİ DERİ TEKLONOJİSİ
Kürk hayvanların yaşadığı bölgelerde hüküm süren hayat şartları liflerin ve dolayısıyla kürkün gelişmesine etki eder. Kürkün gelişmesi, her şey den evvel hayvanın yaşadığı bölgenin iklim koşullarına büyük ölçüde bağlıdır. Genellikle kürklü deri kış ortasında en iyi devresindedir. Yani kürk liflerinin en sık ve derinin işlenmeye en müsait olduğu devre bu devredir. Soğuk iklimin etkisi altında alt lifler sık ve yumuşaktır. Buna karşılık kaba üst lifler daha uzun olurlar. Tropik bölgelerin hayvanlarında ise kaba üst lifler hakimdir. İnce alt lifler bu hayvanlarda çok azdır veya hiç yoktur. İklim özelliklerinin lif örtüsünün gelişmesi üzerine nasıl bir etkiye sahip olduğu şu misalle açıklanabilir. Hayvanat bahçesindeki tropik bölge hayvanlarının vücutları kış aylarında ekseriye uzun, kaba üst liflerin altında sık bir lif örtüsü ile kaplanır. Bu lifler hayvanı soğuktan koruyucu görevini görürler.
Kunduz ve nutria gibi nehir hayvanları ise en iyi durumlarına ilkbaharın ilk günlerinde erişirler. Normal, kış aylarında uyku durumunda olup en iyi çağı uykuya girmeden hemen önceki devredir.
Kürk hayvanlarında beslenmenin de, kürk özellikleri üzerinde önemli etkisi vardır. Mesela uzun ve sert kış mevsiminde fazla yağan kar hayvanların gıda bulmasını zorlaştırdığından liflerin gelişmesi için gerekli olan maddelerin bir kısmı vücut ısısının korunması için sarf edilir ve dolayısıyla kötü bir kürk ortaya çıkar. Beslenme ile kürkün gelişmesi arasındaki ilişkiler üzerinde yapılan araştırmalardan elde edilen sonuçlar buğün için kürk hayvancılığı yapan çiftliklerde geniş ölçüde uygulanmaktadır.
Mutedil iklimlerde, memeliler, lif örtülerini ilkbahar ve sonbaharda olmak üzere yılda iki defa değiştirirler. Uzun lifli hayvanlarda ilkbahar değişmesi çok şiddetli olur. Dökülen lifler keçeleşme sonucu kürkte topaklar meydana getirebilir. Bu devrede bazen çıplak kısımlar meydana gelebilir. İlkbahar değişmesi yaz ortasında son bulur. Sinbahar değişmesi, ilk bahar değişmelerine nazaran daha yavaş olur ve bazen müşahade etmak bile güçtür. Bu değişme de sonbaharın sonunda tamamlanır. Bazı hayvanlarda bu arada kış uykusuna yatan hayvanlarda yılda bir değişme olur. Suda yaşayan hayvanlarda şiddetli değişiklikler görülmez. Tropikal memleketlerde değişmeye genellikle rastlanmaz. Tavşan ve koyun gibi evcil hayvanlarda da ilkbahar ve yaz arasında net bir lif değişmesi göze çarpar.
Yukarıda da temas edildiği gibi, yaz kürkleri kış kürklerine nazaran daha kısa, kaba ve seyrek bir lif örtüsüne sahiptirler. Yaz kürkünde ince alt lifler çok az bulunur. Bazen hiç bulunmadığı da olabilir. Hermin ve beyaz tilkide olduğu gibi bazı kürk hayvanlarının da yaz kürkü kış kürkünden başka renktedir. Yaz kürkünde deri kış kürkündekine nazaran daha kalındır. Diğer taraftan yaz kürkü muntazam olmayan bir strüktüre sahip olduğundan arzu edilen güzellikte değildir. Kış kürkü yaz kürküne oranla daha uzun ince ve sık lif örtüsüne sahiptir ve ekseriya yaz kürkünden farklı renktedir. Kürkler kış içinde en güzel devrelerine ulaşırlar. Çünkü bu devredeki kürk, gelişmesini tamamlamış bir kürktür. Ancak bu devre hayvanın türüne ve yetiştiği bölgeye göre farklıdır. Mesela memleketimizde bu devre Aralık, Mart ayları arasına rastlar. Tabi ki yaz ve kış kürklerinin dışında bu iki mevsimin başlayış ve bitişlerine rastlayan devrelerde elde edilen geçit kürkler de vardır. Hermin, beyaz tilki, beyaz tavşan gibi kışın beyaz lif örtüsü olan hayvanlar hariç, kış mevsimi bazı kürk hayvanı türünde en koyu rengi teşekkül ettiği devredir. Bütün bu nedenlerle yaz kürkü, tam gelişmiş olsa dahi kış kürküne nazaran daha az kıymetlidir.
Renk değişikliği, canlıların çevresine benzer hale gelmesi şeklinde nitelendirilebilir. Bir çöl tilkisi solgun gri renktedir. Tani kumun rengine uyar. Kuzey bölgelerde polar tilki, gelincik, tavşan, hermin, gibi bazı hayvanlar yazın esmer olan kürklerini kışın beyaz renge dönüştürürler.
Işığın ve güneşin fazla etkili olduğu yerlerde renk açılır. Aynı bölgede sık ormanlarda yaşayanların rengi koyu ve uniformdur. Bu özellik vizon, mavi tilki, gümişi tilki, platin tilki yetiştiriciliği bakımından gözden kaçmamalıdır. Işığın ve açık havanın, kürkün gelişmesine etkisi nedeni ile, mesela gümişi tilki yetiştiriciliğinde, kış kürkünün gelişmesinden önce hayvanlar “Kürk Sundurması” denilen üstü kapalı box’lara yarleştirilirler.
deritamiri.com