Türkiye Giyim Sanayicileri Derneği (TGSD) Başkanı Toygar Narbay, 2025 yılının hazır giyim sektörü açısından ciddi bir daralma ve rekabet gücü kaybıyla kapandığını belirtiyor. Narbay’a göre doğru sanayi politikaları ve yapısal reformlarla sektör yeniden toparlanabilir; 2026 ise bu dönüşüm için kritik bir başlangıç yılı olacak.
Türkiye’nin ekonomisine ve ihracatına büyük katkı sağlayan hazır giyim sektörü adına Türkiye Giyim Sanayicileri Derneği (TGSD) Başkanı Toygar Narbay, 2025 yılını değerlendirdi ve gelecek dönem hedeflerini paylaştı.
2025 yılı, hazır giyim sektörü açısından nasıl bir yıl oldu? Üyelerinizden en sık gelen sorun ve beklentiler nelerdi?
“Türk hazır giyim sektörü 2025 yılını tarihi bir daralma ve ciddi bir rekabet gücü kaybıyla kapattı. 2022 yılında 21,2 milyar dolar olan ihracatın, 2025 yıl sonunda 16,7 milyar dolara gerilemesini; buna karşılık 2,6 milyar dolar olan ithalatın ise 5 milyar dolara yükselmesini öngörüyoruz. Bu tablo, hazır giyim üretiminde yaklaşık 6,9 milyar dolarlık bir küçülmeye işaret ediyor. Dünya pazarı büyürken Türkiye’nin negatif ayrışması son derece dikkat çekici. İstihdam tarafında ise tablo daha da çarpıcı. Aralık 2022–Eylül 2025 döneminde tekstil sektörüyle birlikte toplam istihdam kaybı 349 bin 431 kişiye ulaştı. Bu kaybın yüzde 42,4’ü, sektörün asıl katma değerini yaratan 250 ve üzeri çalışanı olan işletmelerde gerçekleşti. 2025 sonu itibarıyla bu kaybın 380 bin kişiye ulaşacağını tahmin ediyoruz.
Bu tablo sanayicinin kendi tercihlerinin sonucu değil. Yüksek enflasyonla mücadelede uygulanan yüksek faiz–baskılanan kur politikası sektörü bu noktaya getirdi. Sanayicinin bu koşullardan maliyet yönetimi, markalaşma ya da inovasyonla kısa vadede tek başına çıkması mümkün değil. En temel beklentimiz, doğru politikalarla sektörün önce toparlanması, ardından rekabetçiliğini yeniden kazanarak kaybettiği pazarları geri almasıdır.”
Sektörün küresel rekabet gücünü artırmak için hangi yapısal reformlar gerekli?
“TGSD olarak 2025 yılı Şubat ayında sektörün yeniden toparlanmasını sağlayacak 10 maddelik çözüm önerimizi karar vericilerle ve kamuoyuyla paylaştık. 2026 yılında istihdam başına verilen 3.500 TL’lik desteğin bölgesel olarak artırılması ve üç yıl süreyle uygulanması büyük önem taşıyor. Bunun yanı sıra net ihracatın, yani ithalattan arındırılmış ihracatın yüzde 10’u kadar döviz dönüşüm desteği sağlanması gerekiyor.
Eriyen işletme sermayelerinin, referans faizin yarısı kadar değişken faiz oranıyla ve uzun vadeli kredilerle tamamlanması; reeskont kredilerinde faizin vade sonunda tahsil edilmesi de kritik adımlar arasında. Eximbank kredi desteklerinin 2018’de olduğu gibi toplam ihracatın yüzde 16’sı seviyesine çıkarılması, vadelerin uzatılması ve Eximbank’ın talep ettiği teminat mektuplarının yüzde 75’inin KGF tarafından karşılanması gerektiğini düşünüyoruz.”
Maliyet yapısı, kur politikası ve finansmana erişim sektörü nasıl etkiliyor?
“Resmî enflasyon verileri üzerinden yaptığımız hesaplamalara göre 2022–2025 döneminde işçilik maliyetleri yüzde 351, finansman maliyetleri yüzde 241, enflasyon yüzde 216 artarken döviz kurları sadece yüzde 144 arttı. Maliyet artışları ile baskılanan kur arasındaki fark, sektör firmalarının döviz bazlı maliyetlerini dolar cinsinden yüzde 26,1 artırdı. Sahadan gelen veriler ise bu artışın yüzde 35’lere ulaştığını gösteriyor.
Bu durum Türk üreticilerini Asyalı rakiplerine göre yüzde 61, Kuzey Afrikalı rakiplerine göre ise yüzde 46 daha pahalı hâle getirdi. Son iki yıl üst üste zarar eden sektör firmaları, öz kaynaklarını hızla tüketiyor. Bu da kapanma, iflas ve konkordato süreçlerini beraberinde getiriyor.
Öte yandan 2010–2022 döneminde dünya hazır giyim ticaretinden ortalama yüzde 3,67 pay alan Türkiye’nin payı, 2025’te 35 yıl sonra ilk kez yüzde 3’ün altına düşerek yüzde 2,96 oldu. Eğer geçmiş payımızı koruyabilseydik, 3,5 milyar dolar ek ihracat yapar, 1 milyar dolarlık ithalatı önler ve toplamda 4,5 milyar dolarlık üretim artışı sağlayabilirdik. Bu da 216 bin kişinin istihdamını korumak anlamına gelirdi. Sorunun kaynağı küresel ticaret değil, Türkiye’de uygulanan ekonomi politikalarıdır.”
Türk hazır giyim sektörünü önümüzdeki yıllarda nerede görüyorsunuz?
“Tüm zorluklara rağmen direncimizi ve umudumuzu koruyoruz. Dünyanın ikinci büyük hazır giyim tedarik zincirine sahip olan sektörümüz, doğru teşvikler ve ekonomi politikalarıyla yeniden rekabetçi hâle gelebilir. Bu şartlar sağlanırsa 2026’yı 16,5–17 milyar dolar bandında kapatabilir, 2027’den itibaren büyüyen küresel pazarda kaybettiğimiz payı geri kazanabiliriz.”
2026 yılı için üyelerinize ve sektör paydaşlarına vermek istediğiniz en önemli mesaj nedir?
“TGSD olarak “Hazır Giyim ve Tekstil Sanayi Politikası” kapsamında üç aşamalı bir Strateji Haritası oluşturduk. 2026–2028 dönemini “Stabilizasyon”, 2026–2034 dönemini “Değişim ve Dönüşüm”, 2026–2040 dönemini ise “Türkiye Markasının Tesisi” olarak tanımladık.
Stabilizasyon dönemi, firmalarımızın finansal ve yapısal bütünlüğünün korunmasını hedefliyor. Değişim ve Dönüşüm döneminde ise nitelikli üretim ve markalaşma ekseninde yeniden konumlanmayı öngörüyoruz. Bu sürecin merkezinde, sanayinin puanlama ve sertifikasyon esasına göre destekleneceği “Nitelikli Üretici Sertifikasyon Sistemi” yer alıyor.
Türkiye Markasının Tesisi aşamasında ise hazır giyim, tekstil, moda, perakende, gastronomi, turizm ve yaratıcı endüstrilerin ortak bir vizyonla buluşturulması gerektiğine inanıyoruz. Güçlü bir ülke markası olmadan, nitelikli üretim ve markalaşma çabalarının istenen sonucu vermesi zor.”
Okurlarımıza özel paylaşmak istediğiniz bir mesaj var mı?
“Üretim gücümüzü nitelikli üretim ve markalaşma ile dönüştürdüğümüz, “Türkiye Markası” vizyonuyla taçlandırdığımız, ortak akılla zorlukları aştığımız bir 2026 yılı diliyorum. Tekstil & Teknik okuyucularıyla sorunları değil, yeni başarı hikâyelerini paylaştığımız verimli bir döneme birlikte ilerlemeyi temenni ediyorum.”
Kaynak: https://www.tekstilteknik.com.tr/tgsd-baskani-toygar-narbay-2026-hazir-giyim-icin-toparlanma-yili-olabilir/
